fbpx

Nasa, tymi nga zjarret e Australisë do të bëjë xhiron rreth botës

Agjencia Amerikane e Hapësirës paralajmëron se tymi i zjarreve australiane do të bëjë të paktën një “rreth të plotë” në të gjithë botën dhe të kthehet përsëri në zonën sipër Australisë.

Shkencëtarët e NASA-s kanë analizuar tymin dhe aerosolet që vijnë nga një zjarr në Australi përmes të dhënave satelitore.

Ata vunë re se tymi nga fundi i dhjetorit udhëtoi “gjysmën e planetit” dhe ndikoi në cilësinë e ajrit në vendet e tjera, raporton CNN.

“Deri më 8 janar 2020, tymi kishte kapërcyer gjysmën e planetit. Ai arriti në Amerikën e Jugut dhe shkaktoi qiellin e mjegullt dhe perëndimin e diellit shumëngjyrësh mbi këtë zonë”, tha NASA, duke shtuar se tymi po shkaktonte “probleme serioze të cilësisë së ajrit” në Zelandën e Re.

“Për shkak të motit ekstrem, temperaturave të larta të ajrit dhe lagështisë së ulët, ka pasur një numër jashtëzakonisht të lartë incidentesh të shkaktuara nga stuhi të ashpra dhe tymi që shkaktojnë zjarre”, tha NASA.

Pyrocumulonimbuses, të ashtuquajturat retë e zjarrit, ngrenë tym 16 kilometra të lartë në stratosferë, nga e cila mund të udhëtojnë mijëra milje larg nga burimi i saj dhe të ndikojnë në kushtet atmosferike në të gjithë botën.

Nicolas Bellouin, një klimatolog në Universitetin Reading, i tha CNN se nuk është aq e pazakontë që grimcat e zjarrit të udhëtojnë në botë, por që përqendrimi i atyre që gjenerohen në zjarre australiane është i një natyre të tillë që mund të ndikojë në cilësinë e ajrit diku tjetër në botë, përfshirë në Kili dhe Argjentinë.

Australia ka muaj që është përfshirë nga zjarret. Deri më tani, të paktën 28 njerëz kanë vdekur dhe më shumë se 3000 shtëpi janë shkatërruar ose dëmtuar vetëm në New South Wales.